โรคดอกกระถิน (False Smut)

สาเหตุของโรค:
เกิดจากเชื้อรา Ustilaginoidea virens (Cooke) เข้าทำลายรวงข้าวในระยะเริ่มออกดอก โดยเฉพาะเมื่อมีความชื้นสูง เช่น มีฝนหรือน้ำค้างมาก

ลักษณะอาการ:
เริ่มแรก เชื้อราจะเกิดเป็นก้อนเล็กสีเขียวอ่อนอยู่ระหว่างเปลือกเมล็ดข้าว จากนั้นจะขยายใหญ่ขึ้นจนคลุมเมล็ดทั้งเมล็ด ต่อมาเยื่อหุ้มจะแตกออก เปลี่ยนเป็นสีส้ม และสุดท้ายจะกลายเป็นก้อนสีเขียวเข้มปนเหลือง ภายในมีสปอร์ของเชื้อรา เมื่อสปอร์แพร่ไปกับลม จะสามารถเข้าทำลายรวงข้าวต้นอื่นได้ต่อไป

⸻

การป้องกันกำจัด
 1. ใส่ปุ๋ยตามคำแนะนำของทางราชการ
หลีกเลี่ยงการใส่ปุ๋ยไนโตรเจนมากเกินไป เพราะจะทำให้โรคระบาดรุนแรงขึ้น
 2. พ่นสารป้องกันกำจัดโรคในช่วงข้าวตั้งท้อง–น้ำนม
โดยเฉพาะในช่วงที่มีฝนหรือน้ำค้างมาก ควรพ่นสารอย่างใดอย่างหนึ่งดังนี้ (ต่อน้ำ 20 ลิตร):
 • โพรพิโคนาโซล (Propiconazole 25% EC) อัตรา 15 มิลลิลิตร
 • คลอโรทาโลนิล (Chlorothalonil 95% WP หรือ ดาโคนิล) อัตรา 20 กรัม

⸻

ที่มา: กองวิจัยและพัฒนาข้าว กรมการข้าว
เรียบเรียงโดย: สำนักงานเกษตรอำเภอวังน้ำเย็น
โทร. 037-251468
ม.2 ต.วังน้ำเย็น อ.วังน้ำเย็น จ.สระแก้ว